شرایط تحصیلی در آلمان

شرایط ورود به کالج ها و دانشگاه های آلمان

اگر شخصی دیپلمه باشد یعنی ۱۲ سال تحصیل کامل داشته باشد نمی تواند مستقیماٌ برای دانشگاه های آلمان اقدام نماید بلکه باید قبولی در کنکور سراسری را داشته باشند تا بتوانند برای کالج اقدام کنند. کالج در آلمان دو ترم است و این کالج ها فقط به زبان آلمانی هستند. برای بعضی از دانشگاه های آلمان اگر در ایران شخصی دانشجوی سال سوم دانشگاه آزاد باشد میتواند مستقیماٌ برای خود دانشگاه اقدام نماید و لازم به گذراندن کالج نیست. تمامی فارق التحصیلان دانشگاههای آزاد، سراسری و غیر انتفاعی می توانند برای تحصیل در مقطع فوق لیسانس اقدام کنند. دوره فوق لیسانس در آلمان بین ۱٫۵ تا ۲ سال است. البته بطور کلی باید مدارک تحصیلی به آلمان فرستاده شود و خود دانشگاه با توجه به ریز نمرات متقاضی تعیین کند که شخص از چه ترمی در آلمان می تواند شروع به ادامه تحصیل نماید.

به دانشجویان متقاضی دوره دکترا پیشنهاد می شود که حتماٌ اول دوره فوق لیسانس بگذرانند و بعد برای دکترا اقدام کنند. متقاضيان برای ورود به دانشگاه بايد زبان آلمانی بايد بلد باشند. اغلب برای ورود به دانشگاهها متقاضيان بايد دانش حدود ۸۰۰ ساعت زبان آلمانی داشته باشند تا بتوانند در امتحان ورودی زبان DSH شرکت نمايند. (اغلب دانشگاه های انگلیسی زبان از دانشجویان خود مدرک زبان آلمانی نمی خواهند) البته برای کسانی که مدرک زبان آلمانی یا انگلیسی ندارند هم در اکثر دانشگاه ها امکان گرفتن پذیرش بشرط ارائه مدرک زبان چند روز قبل از ثبت نام در دانشگاه وجود دارد.

درخواست برای ورود به کالج

اتمام تحصیلات متوسطه و دریافت مدرک دیپلم از برخی از کشورها، شرط کافی برای ورود به دانشگاههای آلمان نیست. علاقمندان به تحصیل در دانشگاههای آلمان که از ایران اقدام می‌کنند نیز شامل همین گروه می‌شوند. این افراد علاوه بر مدرک دیپلم، به قبولی در آزمون دوره‌های روزانه یا شبانه دانشگاه‌های دولتی ایران نیز نیاز دارند. آنها پس از احراز شرایط ذکر شده و در صورتی که تمایل دارند پس از دریافت مدرک دیپلم و بدون شروع تحصیل یا فارغ‌التحصیلی از دانشگاههای ایران، در دانشگاه‌های آلمان تحصیل کنند، بایستی درخواست خود را برای کالج‌های آلمان و نه دانشگاه‌های این کشور ارسال کنند. البته برخی از دانشگاه‌ها در آلمان بررسی مدارک برای موافقت با پذیرش در کالج را نیز بدون واسطه انجام می دهند، اما با این حال افرادی که بدون تحصیل در دانشگاه‌های ایران اقدام می‌کنند، بایستی ابتدا اقدام به اخذ پذیرش از کالج کنند. کالج مرکزی آموزشی و وابسته به دولت است که از جمله وظایف آن آمادگی متقاضیان خارجی تحصیل در آلمان در دورهای یک ساله (متشکل از دو نیم سال تحصیلی) است. این دوره‌ی یک ساله در واقع کلاس آمادگی‌ای است برای شرکت در امتحان پایانی یا “Feststellungsprüfung”. افرادی که در این امتحان پذیرفته میشوند، با توجه به نمرات و انتخاب رشته‌شان در دانشگاه‌های آلمان پذیرفته می‌شوند. در آلمان ۳۷ کالج وجود دارد که تعداد سه هزار متقاضی خارجی از بیش از ۴۰ کشور، در آنها مشغول به آمادگی برای شرکت در امتحان ذکر شده هستند. تحصیل در کالج به غیر از کالج شهر درسدن رایگان است. دانشجویان برای گذراندن کلاس و امتحانات هزینه‌ای پرداخت نمی‌کنند. تنها مورد هزینه خدمات دانشجویی است که آن را به دانشگاه مرتبط با کالج پرداخت می‌کنند. این هزینه از ۳۰ تا ۲۰۰ یورو برای هر ترم تحصیلی و در هر دانشگاهی متفاوت است. هزینه خدمات دانشجویی، استفاده رایگان از وسایل حمل و نقل عمومی در شهر محل سکونت و در مواردی در شهرهای مجاور و همچنین استفاده از امکانات دانشگاه را ممکن می‌سازد.

شرایط ورود به کالج

پیش از شروع به تحصیل در کالج، قبولی در آزمون ورودی آن الزامی است، که معمولا در قالب یک امتحان زبان آلمانی برگزار می‌شود. بنابراین، دانستن زبان آلمانی برای ورود به کالج الزامی است. داوطلبان بایستی پیش از درخواست، بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ ساعت زبان آلمانی آموخته باشند. این میزان در کالج‌ها یکسان نیست و در برخی موارد، سطح بالاتری انتظار می‌رود. داوطلبان بایستی اصل مدارک تحصیلی و ترجمه مورد تایید قرار گرفته آن را به کالج و یا دانشگاه ارسال کنند. تامین مخارج زندگی در این مورد با داوطلب است. توجه به این نکته لازم است که دانشجویان کالج، برخلاف دانشجویان دانشگاه تنها در دوران تعطیلات بین دو ترم اجازه کارکردن خواهند داشت و از این رو بایستی برای تامین مخارج زندگی در این دوره یک ساله از پشتوانه مالی برخوردار باشند. اما از همه مهمتر ارسال مدارک است. در این مورد در هر کالج شرایطی وجود دارد. در برخی از کالج‌ها مدارک بایستی به طور مستقیم به دانشگاهی که کالج تحت پوشش آن است، ارسال شود و نه به کالج. در برخی از ایالت‌ها مرکز مشخصی برای بررسی پذیرش در کالج مشخص شده است که طبیعتا داوطلبان بایستی مدارک خود را به آن‌ مرکز ارسال کنند. پس از احراز شرایط ذکر شده و دریافت پذیرش در کالج، دریافت ویزا آخرین مرحله پیش از شروع به تحصیل در آلمان است. داشتن ویزای تحصیلی برای گذراندن این دوره الزامی است. شرکت در کلاس‌های کالج با عنوان‌هایی همچون سفر توریستی ممکن نیست.

ورود مستقیم به دانشگاه  کارشناسی و کارشناسی ارشد

متقاضیانی که در ایران در دانشگاه تحصیل کرده‌اند و مدرک دانشگاهی در حد لیسانس دارند ( چه در دانشگاه‌های سراسری، از جمله غیرانتفاعی و پیام نور و چه در دانشگاه آزاد تحصیل کرده باشند ) به شرط آنکه مدرک کارشناسی دریافت کرده باشند، می‌توانند برای پذیرش در دانشگاه‌های آلمان اقدام کنند. نکته‌ای که در مورد این افراد اهمیت دارد، نوع رشته تحصیلی آن‌ها است. این افراد در صورتی که بخواهند در رشته تحصیلی‌شان در ایران ادامه تحصیل دهند، امکان پذیرش تعدادی از واحدهای تحصیلی آن‌ها وجود دارد. در این مورد، فارغ‌التحصیلی از دانشگاه آزاد یا دولتی، تفاوتی ایجاد نمی‌کند. در اینگونه موارد، تنها دانشگاه و هیئت ارزشیابی مدارک تحصیلی تصمیم خواهد گرفت و اینکه چه تعداد واحد درسی پذیرفته می‌شود، در هر دانشگاهی متفاوت است. البته در برخی از دانشگاه‌های آلمان، در صورتی که داوطلب قصد ادامه تحصیل در همان رشته سابق را داشته باشد، می‌تواند در مقطع فوق لیسانس پذیرش دریافت کند. مسلما افرادی که قصد تحصیل در رشته‌های غیرمرتبط و متفاوت با رشته تحصیلی‌شان در ایران را دارند، بایستی از ترم اول و در دوره لیسانس شروع به تحصیل کنند

دوره‌ی دکترا در آلمان؛ شرایط و هزینه‌ها

علاقه‌مندان به تحصیل در مقطع دکترا، پس از پایان دوران تحصیل در مقطع کارشناسی‌ارشد، اقدام به نوشتن رساله‌ی دکترا می‌کنند. هدف از تحصیل در مقطع دکترا، گشودن مباحث جدید علمی در رشته مورد علاقه‌ی داوطلب است، این دوره در قالب امتحانی نهایی به پایان می‌رسد.

شاید شرایط کمی ساده به نظر برسد، اما برای دریافت مدرک دکترا، راه سخت و پر فراز و نشیبی پیش روی علاقه‌مندان است. سالانه در حدود ۲۴ هزار نفر، در دوره‌ی دکترا از دانشگاه‌های آلمان فارغ‌التحصیل می‌شوند. اما آمار دقیقی از دانشجویان این دوره و همچنین افرادی که به دلایل مختلف از ادامه راه باز می‌مانند، در آلمان در دست نیست.

انگیزه بسیاری از افراد برای تحصیل در دوره دکترا، افزایش درآمد و استفاده از امکانات بیشتر در زمینه‌های شغلی در آینده است. درآمد سالانه‌ی افرادی که در رشته‌های علوم پزشکی و مدیریت با مدرک دکترا مشغول به کار می‌شوند، در مقایسه با سایر همکاران خود بدون مدرک دکترا، در آلمان تا حدود ده‌ها هزار یورو متفاوت خواهد بود.

قدم اول برای پذیرش در دوره‌ی دکترا

اما اولین قدم برای ورود به دوره‌ی دکترا چیست؟   نظر یک دانشجو:پیدا کردن موضوع رساله را سخت‌ترین مرحله‌ی کار می‌داند: «در واقع سخت‌ترین کار در ابتدا این بود که ببینی، اصلا در مورد چه موضوعی می‌خواهی تحقیق کنی؟ ما دانشجوهای رشته‌های علوم انسانی موضوعی مشخص از استاد راهنما دریافت نمی‌کنیم، بلکه باید شخصا باید به فکر موضوع و موافقت استاد راهنما با آن باشیم. مهم این است که باید موضوعی را انتخاب کنی که قبلا روی آن کار علمی نشده باشد. نه اینکه چند تا کتاب را خلاصه نویسی کنی، این اسمش کار علمی نیست. فکرکردن روی همین موضوع چند ماه از من وقت گرفت.»

در دانشگاه‌های آلمان در فرم کلاسیک دوره‌ی دکترا در رشته‌های علوم انسانی و اجتماعی، کلاس درس به شکلی که در سایر مقاطع تحصیلی مرسوم است، وجود ندارد. بنابراین انتخاب موضوع و پیدا کردن استادی که علاقه‌مند به سرپرستی پروژه باشد، مهم‌ترین اقدام است.

تامین هزینه‌های زندگی

یکی از مسائل پیش روی دانشجوهای دوره‌ی دکترا، تامین مالی هزینه‌های زندگی است. گفتنی است که تحصیل در دوره‌ی دکترا در دانشگاه‌های آلمان، رایگان است. اما دانشجویان هزینه‌های دیگری نیز دارند که برای رفع آن بایستی کار کنند. اجازه کارکردن برای دانشجویان بیش از ۲۰ ساعت در هفته نیست، بنابراین عده‌ای به درخواست بورس تحصیلی روی می‌آورند.

برخی از دانشجویان دوره‌ی دکترا نیز در دانشگاه مشغول به کار می‌شوند. این افراد در زمینه تحقیقاتی مرتبط با موضوع پایان‌نامه‌شان، زیر نظر استاد راهنما تحقیق می‌کنند

 

صدور و تمدید روادید در آلمان

پس از حضور در آلمان و ثبت‌نام در دانشگاه، دانشجو برای تمدید روادید دانشجویی خود به اداره اتباع خارجی در شهر محل سکونت‌ مراجعه می‌کند. پس از ارائه مدارک لازم این‌بار اجازه اقامت محدود و از نوع دانشجویی برای شخص متقاضی صادر می‌شود. به عبارت دیگر اجازه اقامت دانشجویی از این هنگام شروع و غالبا به مدت یک سال صادر می‌شود.

این اقامت هربار با نظارت بر میزان پیشروی دانشجو در تحصیل، وضعیت مالی وی و همچنین داشتن بیمه دانشجویی تمدید می‌شود. به بیانی دیگر طول دوران تحصیل محدود است و نمی‌توان اقامت دانشجویی و تحصیل در آلمان را به عنوان امکانی برای اقامت دائم در این کشور قلمداد کرد. روادید دانشجویی که اقامت دانشجویی را ممکن می‌سازد، هر بار با عنوان مشخص تحصیل در رشته‌ی دانشگاهی دانشجو و اجازه کار به صورت محدود (۹۰ روز به صورت تمام وقت و یا ۱۸۰ روز به صورت پاره وقت) صادر می‌گردد.

 

تبدیل اقامت غیردانشجویی به اقامت دانشجویی

نکته‌ای مهم در این بین قابل توجه است. افرادی که روادید آن‌ها با عناوینی به غیر از اقامت دانشجویی در آلمان (به طور نمونه برای گذراندن دوره‌های زبان و یا به عنوان توریست) صادر شده است، برای تحصیل در این کشور بایستی مجددا به ایران بازگردند و پس از دریافت پذیرش از دانشگاه‌های آلمان برای اخذ روادید دانشجویی اقدام کنند. به عبارتی دیگر شروع به تحصیل برای افرادی که با روادید غیر دانشجویی و برای مدت محدود در آلمان هستند، ممکن نیست

 

لازم به ذکر است که ترجمه مدارک تحصيلی بايد به تاييد سفارت آلمان برسد که همه روزه از يکشنبه تا چهارشنبه از ساعت 8:30 تا11:30 اين کار امکان پذير است. مدارک ابتدا بايد به تاييد وزارت امور خارجه برسد تا سفارت آلمان آنها را نيز تاييد نمايد

شرایط ورود به دوره ‏های تخصص پزشکی برای فارغ ‏التحصیلان در رشته ‏های علوم پزشکی

طبق قوانین آلمان، قوانین مربوط به پزشکانی که تبعه‏ ی اتحادیه‏ ی اروپا نیستند و فارغ‏ التحصیل پزشکی‏ عمومی از خارج از اتحادیه‏ ی اروپا هستند، با قوانینی که شامل حال پزشکان آلمانی و پزشکان تبعه‏ ی کشورهای اتحادیه‏ ی اروپا می‏شود، متفاوت است. برای پزشکان ایرانی‏ای که می‏خواهند در آلمان ادامه‏ ی تحصیل بدهند، دو گزینه وجود دارد؛ یکی ادامه‏ ی تحصیل در مقاطع تخصص بالینی یا کلینیکال در رشته‏ های مختلف و دوم ادامه‏ ی تحصیل در مقطع دکترا یا (PhD) در رشته‏ های پایه‏ ی علوم پزشکی در دانشگاه‏های مختلف آلمان است که هرکدام از آن‏ها شرایط خاص خود را دارد و سیستم ورود به آن متفاوت است. در آلمان مدرکی که فارغ‏ التحصیلان رشته‏ های علوم پزشکی، چه دندان‏پزشکی و چه خود پزشکی عمومی، در نهایت می ‏گیرند، برخلاف ایران، مدرک دکترا نیست، بلکه مدرکی معادل فوق‏ لیسانس یا کارشناسی ارشد است و گرفتن مدرک PhD همانند تحصیل در مقطع دکترا در سایر رشته‌هاست. ولی بسیاری از داوطلبان تحصیل در رشته‏ های پزشکی که از ایران فارغ ‏التحصیل شده ‏اند، علاقه دارند تخصصی در دانشگاه ‏های آلمان بگیرند. شایان ذکر است که بین فارغ‏ التحصیل یکی از واحد‏های دانشگاه آزاد اسلامی و فارغ‏ التحصیل دانشگاه سراسری تفاوتی وجود ندارد و در هر دو صورت، می‏توانند برای ورود به دوره ‏های تخصصی در آلمان اقدام کنند. البته با داشتن مدارک کامل فارغ‏ التحصیلی شامل ریزنمرات کامل و دانشنامه پزشکی و پروانه دائم و . . . با توجه به این‏که دوره ‏های تخصص پزشکی در آلمان، برخلاف رشته‏ های علوم پایه‏ ی پزشکی به زبان آلمانی است و نه به زبان انگلیسی، آشنایی با زبان آلمانی لازم و ضروری است.

در آلمان، در مقطع دکترا و PhD علوم پزشکی، امکان تحصیل به هر دو زبان آلمانی و انگیسی وجود دارد. اما در مقطع تخصص پزشکی، در کشور آلمان فقط و فقط به زبان آلمانی می‌توان تحصیل کرد. سطح زبان لازم برای ورود به دوره ‏ی تخصص پزشکی سطح حداقل “B2” است. منتها این سطحی است که در نهایت برای گرفتن تمام مدارک لازم، ضروری است. در شروع کار، یعنی پزشک وقتی می‏خواهد تماس و ارتباط‏ خود را با بیمارستان‏ها و کلینیک‏ها شروع کند و از یک بیمارستان یا کلینیک پذیرش بگیرد، لازم است حتما مدرک “B2” داشته باشد.

شایان ذکر است که در هنگام مراجعه به آلمان جهت وقت مصاحبه، پزشک بایستی در سطح زبان “C1” باشد تا بتواند با خیال راحت از عهده این مرحله برآید.

یک پزشک وقتی می‏خواهد وارد سیستم تخصص این‏جا بشود، باید چند مرحله طی شود و چند کار را انجام دهیم. مرحله‏ ی اول گرفتن پذیرش از یک بیمارستان یا کلینیک است. یعنی یک پزشک متخصص و پروفسوری که بر اساس قوانین آلمان، اجازه ‏ی گرفتن دستیار یا رزیدنت را دارد، باید حاضر شود ایشان را به عنوان دستیار یا رزیدنت خود، در کلینیک، بیمارستان و یا مطب خود بپذیرد. به این ترتیب، اولین مرحله، گرفتن پذیرش از پروفسور یا استاد مربوطه در یک کلینیک یا بیمارستان است. منتها این شرط کافی نیست. یعنی یک پزشک ایرانی وقتی می‏خواهد به آلمان بیاید و وارد سیستم تخصصی این‏جا بشود، علاوه بر این‏که باید از کلینیک یا بیمارستان پذیرش گرفته شود و این مدرک را در دست داشته باشد، باید دو مرحله‏ ی مهم دیگر را هم طی کنیم. یک مرحله‏ ی آن، گرفتن اجازه‏ ی کار طبابت یا اجازه‏ ی کار پزشکی در آن بیمارستان و کلینیک خاص است. یعنی باید به اداره‏ ی مربوطه در آن ایالت مراجعه کنیم. همان‏طور که می‏دانید، سیستم آلمان، سیستم فدرال است. ۱۶ ایالت یا “بوندس‏لند” وجود دارد که بعضی از قوانین در این ایالت‏ها مشترک است و بعضی از آن‏ها متفاوت است. بعد از آن‌که از آن بیمارستان یا کلینیک برای یک پزشک پذیرش گرفتیم، باید از اداره ‏ی صادرکننده‏ ی مجوز طبابت یا پزشکی بابت اشتغال به کار پزشکی در آلمان هم مجوز بگیریم.

سیستم تخصص در آلمان، علاوه بر تحصیل، کار هم هست. یعنی وقتی یک پزشک ایرانی می‏خواهد وارد سیستم تخصص در آلمان ‏شود، تحصیل و کار در کنار هم است. پس مثل سیستم دانشجویی نیست که فقط همان پذیرش از دانشگاه یا پذیرش از بیمارستان یا کلینیک دانشگاهی و یا غیردانشگاهی کافی باشد. قدم اول پذیرش است. قدم دوم گرفتن مجوز طبابت یا پزشکی از اداره‏ی صادرکننده‏ در آن ایالت است که اصطلاحاً به آن “Berufserlaubnis ” می‏گویند. قدم سوم، بعد از گرفتن این دو مدرک، مراجعه به اداره‏ ی کاری آن شهری است که بیمارستان یا کلینیک در آن‏جا واقع شده و گرفتن اجازه‏ ی کار، یعنی “Arbeitserlaubnis” است. بعد از این‏که برای پزشک ایرانی، هرسه‏ ی این مدارک را تهیه کردیم، با دردست داشتن آنها، یعنی پذیرش از بیمارستان یا کلینیک، اجازه ‏ی کار پزشکی (Berufserlaubnis) و اجازه‏ ی کار از اداره‏ی کار آن شهر (Arbeitserlaubnis)، به سفارت آلمان در ایران و یا در کشور دیگری که سکونت دارد مراجعه می‏کند و از آن‏ طریق درخواست ویزا می‏نماید. دقیقاً. یعنی اگر پزشکی فقط از بیمارستان و یا کلینیک پذیرش داشته باشد، ولی اجازه‏ی طبابت و یا کار پزشکی و همین‏طور اجازه‏ ی کار نداشته باشد، سفارت آلمان به او ویزا بابت آمدن به آلمان و شروع کردن دوره‏ ی تخصص را نخواهد داد.

نکته بسیار مهم: بر اساس تغییراتی که در قوانین صدور اجازه طبابت برای پزشکان خارجی مایل به ادامه تحصیل در مقطع تخصص در کشور آلمان اعمال شده است، بایستی جهت اخذ اجازه طبابت دائم (Approbation) بر اساس ایالت ورود برای گذاران دوره (در شروع دوره رزیدنتی یا حداکثر ظرف مدت ۲ سال اول این دوره) در امتحان ارزش مساوی دانش پزشکی (Gleichwertigkeitsprüfung) شرکت کرده و قبول شوند.

در سیستم پزشکی آلمان ‏ یک پزشک می‏تواند دوره تخصص خود را در انواع مختلف بیمارستان‏ها طی کند:

ما چندین نوع بیمارستان در آلمان داریم؛ از جمله:

اولین نکته‏ی مهمی که یک پزشک ایرانی باید به آن توجه کند، این است که بعد از این‏که دوره‏ی تخصص‏ در آلمان به اتمام رسید، اگر تمایل داشته باشند که به ایران برگردند و بخواهند که مدرک تخصصی صادره از آلمان طبق ضوابط اعلام‌شده ارزش‏یابی شود و موردتأیید وزارت بهداشت قرار بگیرد، حتماً و حتماً مدرک شما باید از بیمارستان دانشگاهی (Universitätsklinikum) باشد. بر اساس قوانین جاری وزارت بهداشت ایران، مدارک تخصصی صادره از آلمان، تنها در صورتی قابل ارزش‏یابی خواهد بود که آن پزشک دوره‏ی تخصص خود را از یک بیمارستان دانشگاهی یا (Universitätsklinikum) ویا بیمارستان‏های آموزشی آکادمیک (Akademisches Lehrkrankenhaus)گذرانده باشد. لیست دانشگاه‏های معتبر هم در سایت وزارت بهداشت ایران وجود دارد.

لینک دانش-آموختگان-خارج/سطح-بندی-دانشگاه-های-خارج-از-کشور

براي كسب اطلاعات بيشتر كافي است با شماره تلفن‌هاي 3۲۲۲8918 و 32231111  تماس حاصل فرماييد وچنانچه اصفهان ساکن نیستید كد ۰3۱ را قبل از شماره ها، شماره گيري فرماييد

ساعت تماس 9 الی 14